De straat als verbinding tussen mensen

De straat als verbinding tussen mensen

"Kies het juiste vervoersmiddel voor de juiste verplaatsing in de juiste omgeving."

Dat is zowat de essentie van wat men 'modal split' noemt.

Het doel van de modal split is om naar 40% duurzaam vervoer te evolueren, in stadsregio's naar 50%. Met duurzaam vervoer wordt bedoeld: vervoer dat het leefbaarheidsniveau van straten omhoog haalt: dus meer voetgangers, fietsers en collectief vervoer, zodat luchtkwaliteit toeneemt en verkeersdrukte afneemt.

Straatvinken

Om in beeld te brengen of deze evolutie zich ook daadwerkelijk voltrekt, is sinds 2018 het initiatief 'Straatvinken' ontstaan. Nu al het 6de jaar op rij wordt op een donderdag in mei tijdens de avondspits tussen 17u en 18u een telmoment georganiseerd over heel Vlaanderen. Tijdens dat telmoment noteren burgers hoeveel voetgangers, fietsers, vrachtwagens, bussen, bestelwagens, auto's,... er gedurende één uur door hun straat passeren. Wetenschappers verzamelen de gegevens en onderwerpen de resultaten vervolgens aan een analyse. Het project loopt tot 2030.

Straat-o-sfeer

Vanaf 2019 wordt naast het 'vinken' ook de leefbaarheid van een straat onderzocht. Dit gebeurt via vragenlijsten aan buurtbewoners die naar 20 indicatoren polsen. De resultaten van de 'sfeer' in een straat wordt samengebracht onder de naam 'Straat-o-sfeer'.

De leefbaarheid van een straat wordt bepaald door:

uitzicht / oversteekbaarheid / groen in de straat / rustplaatsen / schaduw 

sociaal contact / dingen om te doen en te zien / spelen op straat / veiligheidsgevoel / bereikbaarheid van voorzieningen

geluidscomfort / netheid / luchtkwaliteit / overstromingsbestendigheid / hittecomfort

verkeersluwte / verkeersveiligheid / ruimte voor voetgangers / aanbod duurzame mobiliteit / parkeergelegenheid

12 van deze 20 indicatoren worden sterk beïnvloed door verkeer!

Lokale besturen moeten beseffen hoeveel invloed ze kunnen hebben op de leefbaarheid van straten. 

Al onze straten samen vormen de grootste werf in Vlaanderen.

"Geef straten zodanig vorm dat ze meer zijn dan een plek om door te rijden en auto's te stallen."

Hieronder de concrete telgegevens van het verkeer dat al 6 jaar op rij geteld werd in mijn eigen straat: 

• RESULTATEN sinds 2018 voor Oude Mechelsebaan tussen Herseltsestw. en Kerkstraat

	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024
vrachtwagen	7	1	2	0	3	4	0
bestelwagen	25	20	11	35	3	18	16
bus	0	1	0	0	1	2	2
auto	197	315	113	158	48	131	182
fiets	10	141*	31	16	22	25	11
voetganger	2	28*	7	5	6	3	9
modal split	95%-5%	66%-34%	76%-24%	90%-10%	65%-35%
opmerking		* andere tellocatie: aan 7-armig kruispunt	coronajaar		**werken aan Herseltsesteenweg	***werken aan Herseltsesteenweg zijn nog bezig maar…

* Dit jaar werd aan het 7-armig kruispunt met Kerkstraat  geteld, waardoor dus ook de fietsers die de fietsweg nemen meegeteld werden.

** Door de werken aan de Herseltsesteenweg en kruispunt met OMB kon er door de  OMB enkel  plaatselijk verkeer, waaronder wel meer plaatselijk vrachtverkeer.

***Werken aan Herseltsesteenweg zijn nog bezig maar na de werkuren is er wel doorgang mogelijk aan het kruispunt. Er staat nog steeds bord ‘plaatselijk verkeer’ maar dat wordt na de werkuren vaak genegeerd. 

Opvallende conclusies:

• In 2022 rijden er op 1 uur ongeveer evenveel auto’s als er in 2021 op één kwartier reden! Daaruit blijkt dat heel wat niet plaatselijk verkeer dit stuk Oude Mechelsebaan als korte doorsteek gebruikt.

• Ook het aantal bestelbusjes was in 2022 op een uur tijd een verschil van 32 minder met het vorige. Bestelwagens die niet plaatselijk zijn zouden beter aangemoedigd kunnen worden om de ring te nemen om de schoolomgeving en het complexe 7-armig kruispunt te ontlasten. Zone 30 kan hierbij helpen.

• In 2023 zijn de werken aan de Herseltsesteenweg nog bezig, maar je ziet het doorgaand verkeer opvallend toenemen vanaf de werkshift er daar op zit. In 2023 zijn er alweer dubbel zoveel auto’s per kwartier dan het jaar ervoor in 2022, toen je niet door kon aan het kruispunt, ook niet na de werkshift.

Zo kan je vrij goed afleiden dat de toename in auto’s geen bestemmingsverkeer is. Dat verkeer mag er zijn, maar met aangepaste snelheid die past bij een school -en woonomgeving. Wie sneller wil rijden, neemt de ring.

LEEFBAARHEIDSCORE

In 2019 leverden 21 bewoners van de straat hun medewerking aan de bevraging via straat-o-sfeer.

Dit was de eindconclusie: de straat kreeg een totale leefbaarheids-score van 4/10

uitzicht 4,1 / oversteekbaarheid 5,3 / groen in de straat 2,8 / rustplaatsen 2,2 / schaduw 2,8

sociaal contact 6,4/ dingen om te doen en te zien 4,3/ spelen op straat 1,5/ veiligheidsgevoel 4,3/ bereikbaarheid van voorzieningen 7,7

geluidscomfort 3,6/ netheid 4,4/ luchtkwaliteit 4,6/ overstromingsbestendigheid 6,3/ hittecomfort 5

verkeersluwte 2,8/ verkeersveiligheid 2,8/ ruimte voor voetgangers 3/ aanbod duurzame mobiliteit 2,8/ parkeergelegenheid 4

50% van de mensen heeft een positief gevoel bij de straat, 25% heeft gemengde gevoelens of geen

mening en 25% van de mensen heeft een negatief gevoel. Deze score vertaalt zich in de verhalen.

In sommige verhalen kan men bijvoorbeeld lezen dat het sociaal contact in de straat als een pluspunt

wordt ervaren, in andere verhalen kan men dan weer lezen dat er weinig sociaal contact is.

Ook spreken sommige verhalen over veel sluipverkeer, terwijl andere verhalen de straat als voldoende

rustig beschrijven. In het algemeen zijn de bewoners tevreden over de ligging, voorzieningen en centra

zijn niet veraf. De stoep is voor verbetering vatbaar, deze is niet overal even breed wat moeilijk is met

een buggy of rolstoel.